با رهایی از استبداد پهلوی در روز ۱۶ دی (۶ ژانویه) به عنوان روز رسمی‌شدن زبان ترکی در آذربایجان شناخته می‌شود.

در این روز در سال ۱۳۲۴ خورشیدی (۶ ژانویه ۱۹۴۶ میلادی) تصمیم گرفته شد که زبان ترکی در ادارات، دادگاه‌ها، لوایح رسمی و تابلوهای عمومی به‌طور رسمی مورد استفاده قرار گیرد.

در ۱۶ دی ۱۳۲۴ شمسی (معادل ۶ ژانویه ۱۹۴۶ میلادی) حکومت وقت آذربایجان با امضای مصوبه‌ای رسمی اعلام کرد که زبان تورکی باید در امور رسمی و دولتی این منطقه رسمیت یابد، از جمله:

• نوشتن اسناد نظامی و لوایح قانونی به زبان ترکی

• استفاده ترکی در تابلوهای ادارات و مؤسسات،

• انجام دادرسی‌ها و مکاتبات رسمی به این زبان.


برخلاف دوره پهلوی با دستور سید جعفر پیشه‌وری (۱۳۲۴–۱۳۲۵ خورشیدی)، آموزش زبان تورکی آذربایجانی در مدارس تبریز و دیگر شهرهای آذربایجان شرقی به‌طور رسمی آغاز شد.

این نخستین بار در تاریخ معاصر ایران بود که زبان تورکی آذربایجانی به عنوان زبان آموزش در مدارس دولتی به رسمیت شناخته شد.


کتاب‌های درسی به زبان تورکی تألیف و چاپ شدند، معلمان بومی تربیت شدند و دانش‌آموزان در فضایی آشنا با زبان مادری خود به تحصیل پرداختند.

این اقدام، نه تنها گامی مهم در مقابله با نابودی هویت آذربایجان توسط رژیم پهلوی بود بلکه در جهت حفظ هویت فرهنگی و زبانی مردم آذربایجان به نمادی از تلاش برای عدالت زبانی و آموزشی در ایران به شمار می‌رفت.

هرچند عمر این تجربه کوتاه بود، اما تأثیر آن در حافظه تاریخی مردم منطقه همچنان زنده است.